آخرین مطالب:  

اندیشه «یک دولت-یک ملت» و «حکومت ملی آزربایجان جنوبی»

اؤیرنجی سسی: باوجوداینکه «حکومت ملی آزربایجان جنوبی» تبلور واقعی اندیشه «یک دولت-یک ملت» تبلیغی از سوی روشنفکران پان فارس به شمار می‌آید، خود مثال نقضی برای مفهوم «ملت واحد ایران» است.

سلطنت پهلوی و روشنفکران پان فارس آن در سایه حمایت انگلستان برای برپایی حکومت نژادپرستانه خود سال‌ها تئوری «یک دولت-یک ملت» را در بین ملل ساکن در ممالک محروسه قاجار تبلیغ کرده و گسترش دادند. تا اینکه درنهایت از دل همین تئوری «حکومت ملی آزربایجان جنوبی» به رهبری سید جعفر پیشه‌وری در سال ۱۳۲۴ ه.ش. در ایالت آزربایجان سر برآورد.

چرایی این اتفاق در واژه «ملت» که از سوی دستگاه پان فارسیسم پهلوی تبلیغ می‌شد نهفته است. پان فارس‌ها سعی داشتند با معرفی «ملت واحد ایران» همه افراد ممالک محروسه قاجار را به یک ملت با یک‌زبان (فارسی) تبدیل نمایند و این شروع انکار سایر ملل بود. اگر چنین ملتی حقیقت داشت، نباید ملت ترک ایالت آزربایجان به فکر خودمختاری و تشکیل حکومت و مجلس ملی جداگانه برای خود می‌افتاد.

اگرچه تبلیغ واژه ملت و مفهوم دولت ملی از سوی پان فارس‌ها باهدف تشکیل حکومتی متمرکز در سرتاسر امپراتوری قاجار تحت فرمان قوم فارس بود اما حقیقت وجود ملت‌های غیر فارس در مملکت ورق را برگرداند و همین تبلیغات موجب بیداری روح ملی  در ملل غیر فارس شد.

اینجا بود که ملت آزربایجان جنوبی به‌رغم تمامی تحقیرهای فرهنگی و تنگناهای اقتصادی سر برآورده و رهایی از دیکتاتوری نژادپرستانه را در گروه بازگشت به مفاد انجمن‌های ایالتی و ولایتی قانون اساسی دید، چراکه روح ملی خود را در همان شرایط غیرمتمرکز خودمختار می‌توانست بیابد.

بنابراین می‌توان گفت هر دو حکومت در پی یک‌چیز بودند؛ «یک دولت-یک ملت»! با این تفاوت که سلطنت پهلوی با یورش وحشیانه به زبان، فرهنگ، نژاد و چیستی سایر ملل سعی در فارسی سازی همه ملل ممالک محروسه داشت و «حکومت ملی آزربایجان جنوبی» با نگاهی به تاریخ امپراتوری قاجار و پیش از آن، پیاده‌سازی قانون انجمن‌های ایالتی و ولایتی را سرلوحه خود ساخته بود، تا ملل ساکن در ایالت‌های مختلف خود بر سرنوشت خود حاکم شده و هیچ‌یک از آن‌ها قربانی نژادپرستی دیگری نشوند.

رژیم ایران نیز همچون سلطنت پهلوی در مواجهه با پیشه‌وری و «حکومت ملی آزربایجان جنوبی» سیاست بایکوت را پیش‌گرفته است حتی رژیم تاب رسانه‌ای شدن بدگویی از این موضوع را نیز ندارد. واقعه خودمختاری آزربایجان جنوبی، رسمیت زبان تورکی، تأسیس کابینه ملی، تشکیل مجلس ملی بارأی مردم، اجرایی شدن قانون انجمن‌های ایالتی و ولایتی قانون اساسی، خدمات حکومت ملی در آزربایجان جنوبی و … در تضاد با مفهوم تبلیغی «ملت واحد ایران» است.

اشتراک گذاری

بیانیه مشترک احزاب و گروه‌های سیاسی حرکت ملی آزربایجان به مناسبت هفتاد و دومین سالگرد تشکیل «حکومت ملی آزربایجان»

معرفی و دانلود کتاب «میرزا باقر حاجی‌زاده»

مطالب مرتبط

دیدگاه خود را ثبت کنید.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.